“Decolonizing Knowledge Production and Circulation” (Bilgi Üretimi ve Dolaşımının Sömürgesizleştirilmesi) ana temasıyla düzenlenecek forum, farklı kıtalardan akademisyenleri, gazetecileri, düşünürleri ve araştırmacıları İstanbul’da buluşturmaya hazırlanıyor. Organizasyonu, Enstitü Sosyaltarafından yürütülen etkinlikte, küresel bilgi sistemi, medya dili, kültürel temsil ve yeni uluslararası düzen arayışları tartışılacak.
Forum, farklı ülkelerden akademisyenleri, gazetecileri, araştırmacıları, kanaat önderlerini ve sivil toplum temsilcilerini İstanbul’da bir araya getirecek. Etkinlik kapsamında epistemik adalet, medya hegemonyası, algoritmik sömürgecilik, veri kolonizasyonu, yapay zeka, eğitim ve kültür alanındaki eşitsizlikler ile küresel güç ilişkileri üzerine çok sayıda panel düzenlenecek.
Farklı coğrafyalardan isimler aynı platformda buluşacak
Forumun konuşmacı listesinde dünyanın farklı bölgelerinden dikkat çeken isimler yer alıyor.
Katılımcılar arasında siyaset bilimci ve akademisyen Walter Mignolo, düşünür Joseph Massad, akademisyen Mireille Fanon, eski futbolcu ve aktivist Lilian Thuram, ekonomist Ann Pettifor, düşünür Salman Sayyid, araştırmacı George Katrougalos, yazar Siba Grovogui ve medya araştırmacısı Claudio Costa Pinheiro gibi isimler bulunuyor.
Forumda ayrıca Türkiye’den akademisyenler, gazeteciler ve düşünce kuruluşu temsilcileri de konuşmacı olarak yer alacak.
Sergi ve film gösterimi de düzenlenecek
Forum yalnızca panel oturumlarıyla sınırlı kalmayacak. Etkinlik kapsamında sergiler ve film gösterimleri degerçekleştirilecek. Organizasyon komitesi, forumun akademik tartışmaların yanı sıra kültürel üretim alanlarında da alternatif bir etkileşim zemini oluşturmayı hedeflediğini belirtti.
Forumun aynı zamanda 2030 yılına kadar sürdürülmesi planlanan üç aşamalı uluslararası “dekolonizasyon serisi”nin ilk ayağı olduğu ifade edildi.
“Küresel bilgi sistemi yeniden düşünülmeli”
Forumun hazırlık sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunan NUN Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Esra Albayrak, mevcut küresel bilgi düzeninin uzun yıllardır belirli merkezler tarafından şekillendirildiğini belirtti.
Albayrak, farklı toplumların deneyimlerinin ve düşünsel birikimlerinin uluslararası platformlarda yeterince görünür olmadığını ifade ederek, forumun daha adil ve çoğulcu bir bilgi üretim anlayışına katkı sunmayı amaçladığını kaydetti.
Bilginin yalnızca belirli güç merkezleri üzerinden dolaşıma sokulmasının ciddi temsil sorunları doğurduğunu vurgulayan Albayrak, forumun farklı coğrafyalar arasında yeni entelektüel iş birlikleri kurulmasına zemin hazırlayacağını ifade etti.
Bakan Tekin’den forum paylaşımı
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin de sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda foruma ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Tekin, forumun yalnızca akademik bir etkinlik olmanın ötesinde, düşünsel bağımsızlık ve küresel adalet arayışına katkı sağlayacak önemli bir platform niteliği taşıdığını belirtti.
Gençlerin ve akademisyenlerin alternatif bilgi üretim süreçlerinde daha aktif rol üstlenmesinin önemine dikkat çeken Tekin, forumun çok boyutlu tartışmalara ev sahipliği yapacağını ifade etti.
Medya, akademi ve yapay zeka gündemde olacak
Forum kapsamında gerçekleştirilecek oturumlarda Batı merkezli bilgi üretim süreçleri, dijital platformların küresel etkisi, yapay zeka çağında kültürel temsil, medya dili ve uluslararası sistemdeki güç ilişkileri kapsamlı şekilde ele alınacak.
Organizasyon komitesi, forumun yalnızca teorik tartışmalarla sınırlı kalmayacağını, farklı ülkelerden katılımcılar arasında kalıcı akademik ve entelektüel iş birlikleri oluşturmayı hedeflediğini belirtti.
Forum öncesinde yayımlanan analizlerde ise mevcut küresel sistemin savaşlar, göç hareketleri, ekonomik eşitsizlikler ve kültürel kutuplaşmalar karşısında yeni bir uzlaşı ihtiyacını ortaya çıkardığına dikkat çekildi.
World Decolonization Forum’un uzun vadede uluslararası ölçekte etkili bir düşünce ve tartışma platformuna dönüşmesi hedefleniyor.
11-12 Mayıs 2026 Forum program akışı
Forum programı: 1. Gün akışı
09:30 - 10:00 | Oturum 1: Açılış konuşmaları
Mekan: Opera Salonu
Konuşmacı: Esra Albayrak
10:00 - 11:00 | Oturum 2: Kurumsal temsilciler ve bakış açıları
Konu: Kurumlar neden sömürgecilikten kurtulma etrafında hizalanıyor?
Mekan: Opera Salonu
Moderatör: Selçuk Aydın
Konuşmacılar:
• İpek Coşkun Armağan (Sosyal Enstitü)
• Guo Changgang (Şangay Üniversitesi)
• Murteza Bedir (İSAM)
• Muhammed El-Marakeby (Universitas Islam International Endonezya)
• Syafiq Borhanuddin (Malezya İslami Anlayış Enstitüsü -IKIM)
• Son Moyo (Küresel Güney Enstitüsü)
• Karina Bidaseca (KLAKSO)
• Khairudin Aljunied (Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi)
• Salman Sayyid (İkbal Merkezi)
• Naci İnci (Boğaziçi Üniversitesi)
• Arafat M. Şokri (El Cezire Medya Ağı)
• Claudio Costa Pinheiro (SEPHIS)
11:00 - 11:30 | Keynote konuşması
Mekan: Opera Salonu
Konuşmacı: Mireille Fanon Mendès-France
11:30 - 12:00 | Ara
12:00 - 13:00 | Oturum 3: Genel oturum (I)
Konu: Bilgi üretimi sorunu: Dekolonizasyon metodolojileri
Mekan: Opera Salonu
Moderatör: Adrian Harewood
Konuşmacılar:
• 12:00-12:05 | Açılış
• 12:05-12:15 | Syed Farid Alatas
• 12:15-12:25 | Anne Norton
• 12:25-12:35 | Walter Mignolo
• 12:35-12:45 | Salman Sayyid
13:00 - 14:00 | Öğle yemeği
14:00 - 15:00 | Paralel Oturumlar
1. Dekolonyal ses (I)
Mekan: Opera salonu
• Ulises Ali Mejias: Verilerin sömürgeleştirilmesi (14:05-14:20)
• Kemal Sayar: Dekolonizasyon ve ruh (14:20-14:35)
• Sushrut Jadhav: Dekolonizasyon ve ruh (14:35-14:50)
2. Akademik makale sunumu (I)
Konu: Eğitim ve pedagojiyi sömürgeleştirme: Sömürgesınıfının ötesinde: Başka türlü öğretmek
Mekan: İkinci Balkon | Moderatör: Hasan Umut
Konuşmacılar: Laoise Koğuş, Emre Çalışkan, SümeyyeGüven, Esadullah Muhammed
3. Dekolonyal ses (II)
Mekan: Tiyatro Salonu
• Siba N'Zatioula Grovogui: Uluslararası hukuk: Geçmiş, şimdi ve gelecek(ler) (14:05-14:20)
• Vladimir Bobrovnikov: Şeriat adaletinin uzun bir dekolonizasyonunu yeniden düşünmek (14:20-14:35)
• Mahjoob Zweiri: Sömürge devletçiliğinin bir tezahürü olarak İran'a karşı ABD-İsrail askeri seferi (14:35-14:50)
4. Decolonial çevre
Konu: Mujaawarah, canlı topraklar ve bilgelik
Mekan: Kütüphane
Konuşmacılar: Münir Faşeh, Farah Ahmed
5. Akademik makale sunumu (II)
Konu: Epistemik bağımlılık ve ekonomi: Ekonominin sömürgeliği ve gelişimi yeniden düşünme
Mekan: İkinci Balkon | Moderatör: Adeel Malik
Konuşmacılar: Mustafa Metin Başbay, Elif Feyza Dinç, Murat Yaş, Nevzet Çelik
6. Akademik makale sunumu (III)
Konu: Dekolonyal ekoloji, koruma ve yerli bilgi: Yerli bilgi ve ekolojik adalet
Mekan: Sergi Salonu | Moderatör: Ertuğrul Ökten
Konuşmacılar: Muhammed Hasan Basri, Thais BecerraBelediye Başkanı, Zulfia Abawe, Aneela Yaseen, İskenderAbbasi
15:00 - 15:30 | Ara
15:30 - 16:30 | Oturum 4 / Paralel oturumlar
Genel oturum (II)
Konu: Yükseköğretimde bilgi üretimi ve dolaşımı
Mekan: Opera Salonu | Moderatör: Khairudin Aljunied
Konuşmacılar: Nadia Abu-Zahra, Halil Berktay, Yusuf Massad, Guo Changgang
Yuvarlak masa toplantısı (I)
Konu: Türkiye'de beşeri ve sosyal bilimlerde dekolonizasyon
Mekan: Çok Amaçlı Salon | Moderatör: Selçuk Aydın
Konuşmacılar: Ertuğrul Ökten, Şule Albayrak, Süleyman Seyfi Öğen, Faruk Yaşlıçimen, Enis Doko, Ümit Meriç, Ahmet Ayhan Çitil
16:30 - 17:00 | Ara
17:00 - 18:00 | Paralel oturumlar
1. Dekolonyal ses (III)
Mekan: Opera Salonu
• Münir Faşeh: Eğitimin dekolonizeleştirilmesi (17:05-17:20)
• Ahmet Ayhan Çitil: Müslümanlar için stratejik bir yol haritası (17:20-17:35)
• Cemil Aydın: Afro-Asya entelektüellerin epistemik ajansı (17:35-17:50)
2. Dekolonyal ses (IV)
Mekan: Tiyatro Salonu
• Satvinder Singh Juss: İsyancılar, Fanatikler ve Katil Çirkin Yasası (17:05-17:20)
• Yakoob Ahmed: Çok yakında (17:20-17:35)
• Merve Kavakcı: Hukukla ilgili konuşmada içgörüler(17:35-17:50)
3. Akademik makale sunumu (IV)
Konu: Dekolonyal Estetik, etki ve bedenlenmiş bilgi
Mekan: İlk Balkon | Moderatör: Son Moyo
Konuşmacılar: Jianping Mao, Zehra Zeynep Sadıkoğlu, Kawther Ramazan, Orhan Sezgin
4. Akademik makale sunumu (V)
Konu: Dekolonyal feminizmler ve epistemik dışlama
Mekan: İlk Balkon | Moderatör: Rim-Sarah Alouane
Konuşmacılar: Şenay Eray Sarıtaş, Bengisu Girenizli, ZakiaSeti, Haifaa Jawad
5. Akademik makale sunumu (VI)
Konu: İslam ve dekolonyal epistemolojiler
Mekan: Sergi Salonu | Moderatör: Muhammed El-Marakeby
Konuşmacılar: Selami Varlık, Ehsan Şahvahid, Hadiye Ünsal, Nur Uddin, Kadir Filiz
Forum programı: 2. Gün akışı
10:00 - 11:00 | Paralel oturumlar
1. Genel oturum (III)
Konu: Medyayı sömürgeleştirme: Hegemonik anlatıyı bozmak
Mekan: Opera Salonu | Moderatör: Efnan Han
Konuşmacılar:
• 10:00-10:05 | Açılış
• 10:05-10:17 | Son Moyo
• 10:17-10:30 | Adrian Harewood
• 10:30-10:42 | Rafael Vilasanjuan
• 10:42-10:54 | Afua Hirsch
2. Yuvarlak masa (II)
Konu: Yerleşimci sömürgeciliği ve bağımsızlığın yükselişi
Mekan: Çok Amaçlı Salon | Moderatör: İskender Abbasi
Konuşmacılar: Houria Bouteldja, Yusuf Massad, Jeremy Scahill, Sami El-Arian, Mireille Fanon Mendès-France, Francois Burgat, Cemil Aydın
11:00 - 11:30 | Ara
11:30 - 12:30 | Paralel oturumlar
1. Dekolonyal ses (V)
Mekan: Opera Salonu
• Claudio Costa Pinheiro: (11:35-11:50)
• Leon Moosavi: (11:50-12:05)
• Houria Bouteldja: (12:05-12:20)
2. Dekolonyal ses (VI)
Mekan: Tiyatro Salonu
• Khairudin Aljunied: (11:35-11:50)
• Fırat Oruç: (11:50-12:05)
• Mahmud Alhirthani: (12:05-12:20)
3. Akademik makale sunumu (VII)
Konu: Sömürge arşivleri ve tarih yazımı: Sömürge bilgi rejimleri ve geçmişin yazımı
Mekan: İlk Balkon | Moderatör: Alaeddin Tekin
Konuşmacılar: Ahmed Çağrı İnan, Minhazul Abedin, HilmanFikri Azman, Faruk Yaşlıçimen, Büşranur Üzal
4. Akademik makale sunumu (VIII)
Konu: Dekolonyal adalet, hukuk ve siyasi teori: Marjlardan adalet
Mekan: İkinci Balkon | Moderatör: Rim-Sarah Alouane
Konuşmacılar: İshan Fuzdar, Amir Ali, Ömer Faruk Çıngır, Anamika Twyman-Ghoshal
5. Akademik makale sunumu (IX)
Konu: Dekolonyal medya, dijital halklar ve algoritmik yönetişim
Mekan: Sergi Salonu | Moderatör: Wefwafwa İşi Allan
Konuşmacılar: Muhammed Veysel Bilici, Sara Tammone, Murat Yılmaz, Harun Serpil
12:30 - 14:00 | Öğle yemeği
14:00 - 15:00 | Paralel oturumlar
1. Dekolonyal ses (VII)
Mekan: Opera Salonu
• İbrahim Musa: (14:05-14:20)
• Fatoumata Hane: (14:20-14:35)
• Richard Werner: (14:35-14:50)
2. Dekolonyal ses (VIII)
Mekan: Tiyatro Salonu
• Şener Aktürk: (14:05-14:20)
• Muhammed Halife: (14:20-14:35)
• Sohaira Siddiqui: (14:35-14:50)
3. Akademik makale sunumu (X)
Konu: Dekolonyal metodolojiler ve araştırma etiği: Marjlardan metodolojik yenilikler
Mekan: İlk Balkon | Moderatör: Syed Farid Alatas
Konuşmacılar: Amal Miri, Bineta Gueye Thiam, Mahmud Hüseyin, Linda Harms-Smith, Seyed Javad Miri
4. Akademik makale sunumu (XI)
Konu: Akademide bilgi üretiminin sömürgeleştirilmesi: Akademik bilgi üretiminin yeniden çerçevelenmesi
Mekan: İkinci Balkon | Moderatör: Nadia Abu-Zahra
Konuşmacılar: Vanda Bajs, Deng Haoçen, Tayfun Akgün, Mustafa Onur Tetik
5. Yuvarlak masa (III)
Konu: Teknosömürgecilik: Bilgi, güç ve algoritmik hakimiyet
Mekan: Çok Amaçlı Salon | Moderatör: Kübra Akkoç
Konuşmacılar: Ulises Ali Mejias, Çetin Kaya Koç, Ann Pettifor, Siba N'Zatioula Grovogui, Afua Hirsch
15:00 - 15:30 | Ara
15:30 - 16:30 | Paralel oturumlar
1. Genel oturum (IV)
Konu: Epistemik bağımlılıktan ekonomik egemenliğe: Kalkınma modellerini yeniden düşünmek
Mekan: Opera Salonu | Moderatör: Sadık Ünay
Konuşmacılar: Ebrahim Patel, Ann Pettifor, Adeel Malik, Mehmet Asutay, Richard Werner
2. Genel oturum (V)
Konu: Uluslararası hukukun sömürgeleştirilmesi: Tarihler, hiyerarşiler ve gelecekler
Mekan: Tiyatro Salonu | Moderatör: Alfredo Crosato Neumann
Konuşmacılar: Tullio Scovazzi, George Katrougalos, BerdalAral, Emre Öktem
3. Akademik makale sunumu (XII)
Konu: Küresel Güney'den dekolonyal perspektifler
Mekan: İlk Balkon | Moderatör: Bilal Kotil
Konuşmacılar: Ömer Çetin, Zana Vathi, Magna Mohapatra, Evgeniy Bakhrevski, Emina Hasanagic Durmiseviç
4. Akademik makale sunumu (XIII)
Konu: Sınır rejimi olarak üniversite: Sömürgelik, kriz ve epistemik adalet
Mekan: İkinci Balkon | Moderatör: Leon Moosavi
Konuşmacılar: Alfredo Lubang, Dounia Bourabain, Selam Al-Ostaz, Münübe Yılmaz
5. Akademik makale sunumu (XIV)
Konu: Eğitimin ve bilgi aktarımının sömürgeleştirilmesi
Mekan: Sergi Salonu | Moderatör: Lahmar Dostum
Konuşmacılar: Che McGarvey-Gill, Randa Abdel-Fattah, Gökay Kanmazalp, Turgay Oval, Syafiq Borhanuddin
16:30 - 17:00 | Ara
17:00 - 17:45 | Özel oturumlar
Dekolonyal ses - Özel oturum I
Konu: Spor ve dekolonizasyon
Mekan: Opera Salonu | Moderatör: Stephen Ortega
Konuşmacı: Lilian Thuram
Dekolonyal ses - Özel oturum II
Konu: Sinema ve dekolonizasyon
Mekan: Tiyatro Salonu | Moderatör: Faysal Soysal
Konuşmacı: Majid Majidi
17:45 - 18:00 | Ara
18:00 - 18:30 | Kapanış
Oturum: Kapanış açıklamaları
Mekan: Opera Salonu
