Türkiye’nin en kalabalık şehri İstanbul’da trafik yükünü azaltmak için raylı sistem yatırımları hız kazanıyor. Kentte her gün milyonlarca yolcu metro, tramvay, füniküler ve banliyö hatlarını kullanırken, yeni hatların devreye alınmasıyla özellikle havalimanı, Marmaray ve merkezi metro bağlantılarının güçlenmesi hedefleniyor.
“Türkiye’yi en uzun ve en hızlı metro hattıyla buluşturuyoruz”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Halkalı-İstanbul Havalimanı Metro Hattı’nın Kayaşehir istasyonu önünde düzenlenen açılış töreninde yaptığı konuşmada, hattın İstanbul ulaşımı için önemine vurgu yaptı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, projenin Türkiye açısından taşıdığı önemi şu sözlerle dile getirdi:
“Toplam 69 kilometre uzunluğundaki metro projemizi bugün tamamlayarak Türkiye'yi en uzun ve en hızlı metro hattıyla buluşturuyoruz. Halkalı-Arnavutköy kesiminin hizmete girmesiyle sadece Türkiye'nin değil, dünyanın da en uzun metrolarından biri tamamlanmış olduk.”
Yeni açılan Halkalı-Arnavutköy kesimi 22 kilometre uzunluğunda ve 5 yeni istasyondan oluşuyor. Hatta İbn Haldun Üniversitesi, Kayaşehir, Olimpiyatköy, Halkalı Stadı ve Halkalı istasyonları yer alıyor.
Hat, Kayaşehir istasyonunda Bakırköy-Kirazlı-Başakşehir-Kayaşehir metrosuyla, Olimpiyatköy istasyonunda ise Ataköy-İkitelli-Olimpiyat metrosuyla entegre edildi.
Halkalı Stadı istasyonunda yapımı devam eden Kabataş-Mecidiyeköy-Mahmutbey-Bahçeşehir-Esenyurt metrosuyla bağlantı sağlanacak. Halkalı istasyonunda ise yüksek hızlı tren hatları, Marmaray, Halkalı-Bahçeşehir Banliyö Hattı ve Yenikapı-Kirazlı-Halkalı metrosuyla tam entegrasyon sağlanacak.
Yeni bağlantıyla Halkalı-İstanbul Havalimanı arası 30 dakikaya, Halkalı-Göktürk arası 43 dakikaya, Halkalı-Kağıthane arası 54 dakikaya, Halkalı-Gayrettepe arası ise 57 dakikaya düşüyor.
“İstanbul’un sorunlar yumağı altında ezilmesine izin vermeyeceğiz”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, İstanbul’da yeni metro hatlarının trafik yükünü azaltacağını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“İstanbul’un, trafik başta olmak üzere sorunlar yumağı altında ezilmesine izin vermeyeceğiz.”
Açılan yeni hatla birlikte özellikle Başakşehir, Küçükçekmece, Arnavutköy, aksındaki ulaşımın daha hızlı hale gelmesi bekleniyor. Havalimanı bağlantısının Halkalı ve Marmaray entegrasyonuyla güçlenmesi, kentin doğu-batı ulaşımında da yeni bir alternatif oluşturacak.
İstanbul’un en yoğun metro hatları
İstanbul’da günlük yolcu sayısı bakımından öne çıkan metro hatlarının başında M2 Yenikapı-Seyrantepe-Hacıosman hattı geliyor. Fatih, Beyoğlu, Şişli ve Sarıyer ilçelerini kapsayan hat, günlük 500 bin yolcu taşıyor. 23,49 kilometre uzunluğundaki hatta 16 istasyon bulunuyor. Hattın ilk etabı 2000 yılında Taksim-Levent arasında hizmete açılırken, yıllar içinde Hacıosman ve Yenikapı uzatmalarıyla bugünkü yapısına kavuştu.
İkinci sırada M1A Yenikapı-Atatürk Havalimanı ve M1B Yenikapı-Kirazlı sistemi öne çıkıyor. İstanbul’un en eski metro akslarından biri olan hat, Fatih, Bayrampaşa, Esenler, Zeytinburnu, Bakırköy, Bahçelievler ve Bağcılar güzergahında hizmet veriyor. Günlük 400 bin yolcu taşıyan sistemin ilk etabı 1989’da açıldı. Atatürk Havalimanı bağlantısı 2002’de, Kirazlı bağlantısı 2013’te, Yenikapı uzatması ise 2014’te hizmete alındı.
Üçüncü sırada ise M5 Üsküdar-Sultanbeyli Metro Hattı yer alıyor. Üsküdar, Ümraniye, Çekmeköy, Sancaktepe ve Sultanbeyli ilçelerini kapsayan hat, Türkiye’nin ilk sürücüsüz metro hattı olma özelliğini taşıyor. Günlük 375 bin yolcu taşıyan M5 hattı, Üsküdar-Yamanevler etabıyla 2017’de açıldı. Hat, 2018’de Çekmeköy’e, 2024’te Samandıra Merkez’e, 2026’da ise Sultanbeyli’ye ulaştı.
Yeni metro projeleri yolda
İstanbul’da hizmete açılan hatların yanı sıra inşaatı süren ve planlama aşamasında olan yeni raylı sistem projeleri de bulunuyor. M10 Pendik-Sabiha Gökçen Havalimanı hattının Pendik-Fevzi Çakmak etabı, Pendik Merkez ile Fevzi Çakmak-Hastane arasındaki bağlantıyı güçlendirecek. Bu etap, Pendik’te Marmaray ve yüksek hızlı tren hatlarıyla, Kaynarca Merkez’de ise M4 Kadıköy-Tuzla metrosuyla entegre olacak.
Anadolu Yakası’nda öne çıkan projelerden biri de M12 Göztepe-Ümraniye Metro Hattı. Tam otomatik sürücüsüz olarak inşa edilen hat, Kadıköy, Ataşehir ve Ümraniye aksında yeni bir kuzey-güney bağlantısı oluşturacak.
Avrupa Yakası’nda ise M1B Kirazlı-Halkalı uzatması, M7 Kabataş-Yıldız etabı ve M7 Mahmutbey-Esenyurt uzatması öne çıkan projeler arasında yer alıyor. Kirazlı-Halkalı hattı, M1B metrosunu Halkalı’ya taşıyarak Marmaray ve hızlı tren bağlantısını güçlendirecek. Mahmutbey-Esenyurt uzatması ise Bahçeşehir ve Esenyurt’un metro ağına entegrasyonunu sağlayacak.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yürütülen Altunizade-Çamlıca Camisi-Bosna Bulvarı Metro Hattı ile Yavuztürk-Kazım Karabekir-Topağacı-Ümraniye Spor Köyü raylı sistem hattının tamamlanmasıyla, Bakanlık tarafından İstanbul’da inşa edilen raylı sistem uzunluğunun 191 kilometreye ulaşması hedefleniyor.
“2. Marmaray” projesiyle iki havalimanı demiryoluyla bağlanacak
İstanbul’un raylı sistem geleceğinde öne çıkan projelerden biri de Kuzey Çevre Demiryolu Projesi olacak. Gebze-Sabiha Gökçen Havalimanı-Yavuz Sultan Selim Köprüsü-İstanbul Havalimanı-Çatalca güzergahını kapsayan proje, Marmaray’a alternatif yeni bir kıtalararası demiryolu bağlantısı oluşturacak.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, projenin Marmaray hattının Çayırova kesiminden başlayarak Sabiha Gökçen Havalimanı, Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve İstanbul Havalimanı üzerinden Çatalca’ya bağlanacağını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“Bu hat sayesinde Marmaray üzerindeki yük ve yolcu taşımacılığı rahatlayacak, İstanbul Havalimanı ile Sabiha Gökçen Havalimanı ilk kez doğrudan demir yoluyla birbirine bağlanacak.”
Toplam 125 kilometre uzunluğunda inşa edilmesi planlanan hat kapsamında 44 tünel ve 42 köprü yapılacak. Projenin tamamlanmasıyla Asya ile Avrupa arasındaki demiryolu taşımacılığı kapasitesinin artırılması, İstanbul’un kuzeyinde yeni bir lojistik aks oluşturulması ve yılda 33 milyon yolcu ile 30 milyon ton yük taşınması hedefleniyor.
