İran'da yeni liderin seçiminden sorumlu Uzmanlar Meclisi, yaptığı yazılı açıklamada, "Ayetullah Seyyid Mücteba Hüseyni Hamaney’i Uzmanlar Meclisi üyelerinin ezici oy çoğunluğuyla İran İslam Cumhuriyeti’nin üçüncü lideri olarak belirleyip ilan ettiğini duyurur." ifadesini kullandı.
İran Meclisi Haber Ajansı (ICANA), İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın tebrik mesajını yayımladı. İran Cumhurbaşkanı mesajında, "Ülkedeki mevcut sorunların üstesinden gelebilmek sizin hikmetli liderliğinizin yanı sıra halkın güven, dayanışma, katılım ve geniş tabanlı direnişine dayanan bir ortamın oluşturulmasıyla mümkün olacaktır." ifadelerini kullandı.
Mücteba Hamaney kimdir?
Mücteba Hüseyni Hamaney 17 Eylül 1969’da Meşhed kentinde doğdu. ABD-İsrail'in 28 Şubat'ta hava saldırısıyla öldürülen eski İran lideri Ali Hamaney’in ikinci oğlu olan Mücteba Hamaney, 1979 yılında ailesinin Tahran’a taşınmasından sonra dini eğitimine Kum’daki İslam ilimler okulunda devam ederek, ileri düzeyde fıkıh ve usul eğitimi aldı.
Bazı dini otoriteler ve babası tarafından verilen “harici dersler” şeklinde nitelendirilen “içtihat dersleri müderrisliği” eğitimi de alan Hamaney, daha sonra bu dersleri okutan kişiler arasında yer aldı. Şii mezhebine göre, İslami ilimlerin en üst seviyesi kabul edilen bu eğitimi alan kimselerin artık kimseyi taklit etmesine gerek görülmüyor ve müçtehit olarak kabul ediliyor.
Mücteba Hamaney, İran-Irak Savaşı (1980-1988) sırasında İran'ın silahlı gücü Besic'in gönüllü bir üyesi olarak cephede bulundu. Resmi bir görevi olmamasına rağmen 2000’lerin ortalarından itibaren hem ulusal hem de uluslararası medyada Mücteba adı daha fazla duyulmaya başlandı.
İran liderinin yetkileri
İran'da seçimle iş başına gelen Cumhurbaşkanı sınırlı yetkilere sahipken, “liderlik makamı”, tüm devlet organlarının üzerinde, sahip olduğu anayasal yetkilerle iç ve dış politika konularında son sözü söyleyen merci kabul ediliyor.
Cumhurbaşkanı dahil tüm devlet organlarının üzerinde bir otoriteye sahip ve “rehber” olarak adlandırılan devlet başkanı, İran Silahlı Kuvvetleri Başkomutanı olarak iç güvenlik ve dış politika konularında da belirleyici rol oynuyor.
