Zirvenin ilk günü, NATO tarihinin en kapsamlı savunma etkinliği olarak nitelendirilen Savunma Sanayii Forumu ile başladı.
ATO Congresium’da düzenlenen forumun açılışını NATO Genel Sekreteri Mark Rutte yaptı. Forumda, transatlantik savunma üretiminin artırılması, ortak yatırımlar ve NATO’nun endüstriyel kapasitesinin güçlendirilmesi ele alındı.
“Müttefikler Ankara’da” programı
İletişim Başkanlığı, Münih Güvenlik Konferansı (MSC) ve SETA iş birliğinde düzenlenen “Müttefikler Ankara’da” programında İletişim Başkanı Burhanettin Duran ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler önemli mesajlar verdi.
Burhanettin Duran, Türkiye’nin NATO’nun ikinci büyük ordusuna sahip olduğunu ve yüzde 82 yerlilik oranına ulaşan savunma sanayisiyle İttifak’ın en önemli aktörlerinden biri haline geldiğini söyledi.
Yaşar Güler ise, “Ankara’dan verilecek mesaj açık olmalıdır. 5’inci maddeye bağlılığımız sarsılmazdır ve siyasi taahhütler güvenilir askeri güçle desteklenecektir.” ifadelerini kullandı.
Baltık güvenliği gündemdeydi
“Müttefikler Ankara’da” programı kapsamında düzenlenen “Narva Neden Sonraki Hedef Değil” panelinde Baltık ülkelerinin güvenliği ele alındı.
Letonya Dışişleri Bakanı Baiba Braze, Rusya tehdidine karşı güçlü caydırıcılığın önemine dikkat çekerek, “Caydırıcılığın işe yaradığından emin olmalıyız.” dedi.
Erdoğan, Trump’ı resmi törenle karşıladı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Zirvesi kapsamında Ankara’ya gelen ABD Başkanı Donald Trump’ı Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde resmi törenle karşıladı.
Törende 21 pare top atışı yapılırken, Türk Yıldızları selamlama uçuşu gerçekleştirdi. Trump, Muhafız Alayını Türkçe “Merhaba asker.” sözleriyle selamladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan-Trump görüşmesi
İki lider daha sonra baş başa ve heyetler arası görüşmeler gerçekleştirdi.
Ortak basın toplantısında Cumhurbaşkanı Erdoğan, F-35 programı ve KAAN savaş uçağının motor tedariki konularını gündeme getirdi.
Erdoğan, “Sayın Trump her zaman sözünün arkasındadır. Burada yine F-35 konusunda bu Liderler Zirvesi’nden hayırlı bir karar çıkacağına inanıyorum.” dedi.
KAAN projesine de değinen Erdoğan, “KAAN ile ilgili, onun motorları noktasında bu Liderler Zirvesi’nde değerli dostumla tekrar görüşeceğiz. İnanıyorum ki bize verdiği müjdeyi burada da tekrar edecektir.” ifadelerini kullandı.
Trump’tan Türkiye mesajları
ABD Başkanı Donald Trump ise Türkiye ile ilişkilerin güçlü şekilde devam ettiğini belirtti.
Trump, “CAATSA yaptırımlarını kaldırabileceğimizi söyleyebilirim. İlişkilerimiz hiç olmadığı kadar iyi.” dedi.
Türkiye’nin savunma gücüne dikkat çeken Trump, “Türkiye, liderliğinizde askeri açıdan çok güçlü ülke haline geldi.” ifadelerini kullandı.
Erdoğan’a hitaben ise, “Tüm dünyada saygı gören bir lidersiniz.” değerlendirmesinde bulundu.
NATO’nun geleceği tartışıldı
Zirve kapsamında düzenlenen “Zirveye Doğru” panelinde parlamenterler ve siyasetçiler NATO’nun geleceği ile Avrupa güvenliğini değerlendirdi.
Rutte’den Türk savunma sanayisine övgü
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Türkiye’nin Savunma Sanayii Başkanlığı modeliyle ilgili değerlendirmelerde bulundu.
Rutte, “Bence bu son derece ilgi çekici bir model. Bildiğim kadarıyla bazı müttefikler de bunu kendi ülkelerinde uygulayıp uygulayamayacaklarını görmek için inceliyor. Bu, savunma sanayisi alanında toplumun bütün kesimlerini kapsayan yaklaşımın güzel bir örneğidir.” dedi.
Ukrayna’dan ateşkes çağrısı
“Müttefikler Ankara’da” programı kapsamında düzenlenen panelde konuşan Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, savaşın sona erdirilmesi çağrısı yaptı.
Sybiha, “Koşulsuz ateşkese hazırız. Barış istiyoruz ve uygulanabilir tekliflerimiz var.” ifadelerini kullandı.
NATO’dan yeni savunma projeleri
Savunma Sanayii Forumu kapsamında;
- 10’uncu Airbus A330 MRTT tanker uçağı projesi,
- Saab üretimi GlobalEye erken ihbar uçakları,
- MQ-4C Triton İHA programı,
- HALO askeri uydu ağı,
- NATO standartlarında yeni 155 mm mühimmat projesi,
- Savunma sanayii kritik ham madde tedarik zinciri girişimleri
resmen duyuruldu. Türkiye, bu projelerin önemli bölümünde yer alan ülkeler arasında bulundu.
Rutte: “Dönüştürücü bir zirve”
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Ankara Zirvesi’nin savunma sanayisi ve askeri kapasite açısından NATO için dönüştürücü nitelikte olduğunu belirtti.
Rutte, Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ile birlikte yaptığı açıklamada, Rusya, Kuzey Kore ve İran kaynaklı tehditlere karşı müttefiklerin birlik içinde hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
Külliye’de liderler yemeği
İlk günün sonunda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Emine Erdoğan, zirveye katılan devlet ve hükümet başkanları ile eşleri onuruna Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde resmi akşam yemeği verdi.
36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, ikinci gün gerçekleştirilecek liderler oturumları ve sonuç bildirgesine ilişkin temaslarla devam edecek.
