Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, bakım hizmetlerinin sosyal devlet anlayışının temel yapı taşlarından biri olduğunu belirterek, aileyi koruyan, kadınları güçlendiren ve toplumsal dayanıklılığı artıran politikaların önemine dikkati çekti. Göktaş, bakım alanında uluslararası işbirliğinin stratejik önem taşıdığını ifade etti.
Birleşmiş Milletler (BM) Kadın Birimi tarafından İstanbul’da düzenlenen Avrupa ve Asya Bakım Forumu’nun “Kapsayıcı, Dayanıklı ve Kadın-Erkek Fırsat Eşitliğine Dayalı Ekonomiler İçin Bakım Sistemlerinin Dönüştürülmesi” başlıklı açılış oturumunda konuşan Göktaş, forumun Avrupa ve Orta Asya bölgesinde bakım politikalarına yönelik ortak vizyon oluşturmasına katkı sağlayacağını söyledi.
Bakım hizmetlerinin yalnızca belirli dönemlerde ihtiyaç duyulan geçici bir destek alanı olmadığını vurgulayan Göktaş, şu değerlendirmede bulundu:
“Bakım, çocuklukta güvenli büyümenin, engellilikte hayata tam katılımın, yaşlılıkta onurlu yaşamın, hastalıkta iyileşmenin ve aile içinde dayanışmanın temel unsurudur.”
Göktaş, bakım politikalarının ekonomik planlama, istihdam, şehirleşme, eğitim ve sosyal politikalarla doğrudan ilişkili olduğunu kaydederek, insan odaklı hizmet anlayışının toplumun geleceğine yapılan yatırım olarak görüldüğünü dile getirdi.
Kadınların güçlenmesine yönelik politikalar
Türkiye’nin sosyal hizmet politikalarını aile merkezli bir yaklaşımla şekillendirdiğini belirten Göktaş, güçlü aile yapısının koruyucu ve destekleyici kamu hizmetleriyle sürdürülebileceğini ifade etti.
Bakım hizmetlerinin kadın emeğiyle yakından ilişkili olduğuna işaret eden Göktaş, kadınların hem aile içinde hem de sosyal yaşamda önemli sorumluluklar üstlendiğini söyledi.
Kadın emeğinin görünür hale getirilmesinin önemine değinen Göktaş, şunları kaydetti:
“Dünyanın pek çok yerinde kadınlar, aile içinde, çalışma hayatında ve sosyal yaşamda önemli sorumluluklar üstlenmektedir. Bu emeğin görünür kılınması, kadınların hayatın her alanında daha güçlü biçimde yer alması açısından büyük önem taşımaktadır. Kadının güçlenmesi, aileyi de toplumu da güçlendiren bir süreçtir.”
Kadınların eğitimden istihdama, girişimcilikten karar alma mekanizmalarına kadar daha fazla imkan elde etmesinin toplumsal refaha doğrudan katkı sunduğunu vurgulayan Göktaş, “Türkiye olarak, kadınların sosyal ve ekonomik hayata daha etkin katılımını destekleyen politikaları kararlılıkla sürdürüyoruz.” ifadelerini kullandı.
“Bakım hizmeti modellerini çeşitlendiriyoruz”
Göktaş, 2024-2028 dönemini kapsayan Kadının Güçlenmesi Strateji Belgesi ve Eylem Planı doğrultusunda çalışmaların sürdüğünü belirterek, kadın kooperatiflerinden mesleki beceri programlarına kadar birçok alanda destek mekanizmalarının güçlendirildiğini anlattı.
Aile yapısındaki değişimlerin bakım politikalarını da dönüştürdüğüne dikkati çeken Göktaş, çalışan ebeveynlere yönelik yeni düzenlemelerin hayata geçirildiğini söyledi.
Bu kapsamda doğum izni süresinin anneler için 16 haftadan 24 haftaya çıkarıldığını belirten Göktaş, özel sektörde çalışan babalar için babalık izninin de 2 haftaya yükseltildiğini açıkladı.
Göktaş, söz konusu düzenlemelerin aile içi bağların güçlendirilmesini hedeflediğini ifade ederek, şöyle konuştu:
“Bu düzenlemelerle annelerin, babaların ve çocukların birlikte geçirdiği nitelikli zamanı artırmayı hedefliyoruz. Bunun yanı sıra hem kadın hem erkek memurların, çocukları ilkokul çağına gelene kadar yarım zamanlı çalışma hakkından faydalanmalarını sağladık.”
“Bakım meselesi ortak çözümler gerektiriyor”
Bakım ihtiyacının yaşam döngüsü, çalışma koşulları ve sosyal çevreye göre değişkenlik gösterdiğini belirten Göktaş, alternatif bakım modelleri üzerinde çalışmaların sürdüğünü bildirdi.
Türkiye’nin sosyal hizmet sistemini ihtiyaçları yerinde tespit eden ve aileyi bütüncül şekilde destekleyen bir anlayış üzerine kurduğunu dile getiren Göktaş, konuşmasında sosyal devlet vurgusu yaptı.
Göktaş, şu ifadeleri kullandı:
“Bizim için güçlü sosyal devlet, riskleri önceden gören, aileyi destekleyen, kadını güçlendiren, çocuğu koruyan, engelli bireyin önünü açan ve yaşlıya saygın bir hayat sunan devlettir. Bu anlayışla bakım alanında uluslararası iş birliğine büyük önem veriyoruz.”
Bakım politikalarının yalnızca ulusal düzeyde ele alınamayacağını kaydeden Göktaş, göç, yaşlanma, iş gücü açığı ve sosyal koruma ihtiyacının ülkeleri ortak çözümler üretmeye yönlendirdiğini söyledi.
Forum kapsamında ortaya konulacak görüş ve önerilerin Avrupa ve Orta Asya bölgesindeki bakım politikalarına önemli katkılar sunacağını belirten Göktaş, toplantının uluslararası iş birliği açısından güçlü bir platform niteliği taşıdığını ifade etti.
