ABD'de başkanlık yarışı

ABD halkı, aylar süren seçim kampanyalarının ardından yeni başkanını seçmek için bugün sandık başına gidiyor.

ABD'nin 45'inci başkanının Demokrat Parti adayı eski ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'ın mı yoksa Cumhuriyetçi Parti adayı iş adamı Donald Trump'ın mı olacağı, yarın sabah saatlerinde netleşmeye başlayacak.

Halk, başkanlık seçimlerinin yanı sıra Kongre için de oy kullanacak. ABD Kongresinin 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi kanadının tamamı, 100 üyenin bulunduğu Senatonun üçte biri ve bazı valilikler için de bugün halk tercih yapacak.

Ülkedeki farklı saat dilimlerinden dolayı, oy verme işlemlerinin başlayışı ve bitişi eyaletlerin yer aldığı dilime göre değişiyor. Doğu yakasının saat dilimi göz önünde bulundurulduğunda, oy verme işlemleri doğudaki eyaletlerde yerel saatle 06.00'da (TSİ 14.00) başladı.

Sandıkların kapanması ise saat 19.00'da başlayıp eyaletlere göre gece yarısına kadar sürecek. Florida, Georgia, New Hampshire, Vermont, Güney Carolina, Virginia gibi doğuda yer alan eyaletler, sandıkların en erken kapanacağı yerler olacak. Sandıklar batıda California, Idaho, Oregon, Washington eyaletlerinde 23.00'de, Alaska da ise çarşamba gününün ilk saatlerinde kapanacak.

Ülkede 37 eyaletin yanı sıra başkent Washington'da seçmenler, 26 Ekim'den itibaren erken oy verme veya mazeretli oy verme işlemlerinden yaralandı. Ancak halkın çoğunluğu oyunu bugün kullanacak.

Erken oy verme sürecinde yaklaşık 40 milyon seçmenin, 8 Kasım'ı beklemeden oylarını kullandığı belirtiliyor. Öte yandan seçimlere katılımın yine de çok yüksek olması beklenmiyor. Bu seçimlerde kayıtlı yaklaşık 230 milyon seçmen bulunurken, bugün yaklaşık 100 milyon kişinin oy kullanacağı tahmin ediliyor.

EN FAZLA SEÇİCİ DELEGEYİ KAZANAN BAŞKAN OLACAK

ABD seçim sistemine göre seçimde en fazla oyu almak, başkan seçilmek için yetmeyebiliyor.

Ülkede seçim sistemi, her eyaletin, başkanı ayrı ayrı seçmesi üzerine kurulu. Federal yönetim yapısının bulunduğu ülkede halk, her eyalette partilerin başkan adayına bağlı olan "seçici" grubuna oy veriyor. Eyaleti kazanan başkan adayı, eyaletlerin nüfus yoğunluğuna göre belirlenen seçici delegelerin tamamını da kazanmış oluyor. Dolayısıyla seçici delegelerde çoğunluğu alan, ülkenin de başkanı oluyor.

Bu nedenle gözler Hillary Clinton ile Donald Trump'ın halkın ne kadarının oyunu aldığında değil, hangi eyaletleri kazandığında olacak.

Başkanın seçilmek için 50 eyalet ve özel statüsü bulunan başkent Washington DC'deki 538 seçici oyun salt çoğunluğunu, yani 270'ini alması gerekiyor.

California, 55 kişiyle en çok seçici kurul üyesi barındıran eyalet. İkinci sırada 38 üyeyle Teksas geliyor.

SEÇİM SONUÇLARI İLK AP'DEN BEKLENİYOR

Sandıkların saat 19.00'da kapanmaya başlayıp eyaletlere göre gece yarısına kadar süreceği seçimlerde, sonuçların hızla netleşmesi bekleniyor.

Kendisini kar amacı gütmeyen haber ortaklığı olarak nitelendiren Associated Press haber ajansı, seçim gecesi 4 binden fazla muhabirle ülke çapında veri toplayacak.

AP, her seçimde, galibe ilişkin de öngörüler yayınlıyor. Doğru çıkan öngörüleriyle dikkati çeken AP'nin seçim akşamı ilk verileri duyurması bekleniyor.

Ajans, 2008 yılındaki seçimde sandıkların kapanmasının ardından 3-4 saat içinde başkanın kim olacağını ilan etmişti.