İstanbul'da toplu ulaşımda kullanılan 5 bin 850 otobüsten
520'sine karakutu yerleştirildi. Karakutulardan anlık olarak İETT
Genel Müdürlüğünün İkitelli garajındaki Filo Yönetim Merkezine
ulaştırılan verilerin değerlendirilmesi sonucunda, şoförlerin
yönlendirilmesiyle kazalar yüzde 15 azalırken, çevreye salınan
emisyon oranı yüzde 4 düştü ve yakıtta da yüzde 7,2 oranında
tasarruf sağlandı.
İETT Genel Müdürü Arif Ecemen, pilot uygulamasına başlanan karakutu
projesi hakkında bilgi verdi.İstanbul'da sadece otobüslerle günde 4
milyon 500 bin insanın ulaşımını sağladıklarını belirten Emecen,
137 yıldır İstanbul'a hizmet veren kurum olarak halkın can ve mal
güvenliği sağlamayı ve yolcuların ulaşım konforunu yükseltmeyi
hedefledikleri söyledi.Emecen, İstanbul'da ulaşım hizmetinde
kullanılan otobüslere imalatçı firmalar tarafından yapım aşamasında
"Can-Bus" isimli elektronik sistem yerleştirildiğini ancak bununla
sınırlı verilere ulaşıldığı için yeni arayışlara girdiklerini
anlattı.
"48 ÇEŞLİT VERİ ALIYORUZ"
Yüzde 100 yerli üretim olan karakutu uygulamasını 520 araçta
başlattıklarını ve çok kıymetli bilgiler elde ettiklerini aktaran
Emecen, şunları kaydetti: "Bu cihazlarla gaz ve fren pedalı, yakıt
seviyesi, vites, el freni, araç hızı, arıza bilgileri, motor, aks,
şanzıman ile çevresel durum; konum, rota, hat, mesafe benzeri
hususları inceleniyor.
Toplamda 48 çeşit ham veri alıyoruz. Bunları filo merkezimizde
işliyoruz. Sürücülerimizin doğru zamanda frene basıp
basmadıklarını, kapısı açık mı, kapalı mı hareket ettiğini,
klimaların çalışıp çalışmadığını, hangi durakta durup durmadığını,
hız limitini aşıp aşmadığını ve araçlarımızın motor hararet ve
devri, yağ durumunu anlık inceliyoruz."Arif Emecen, anlık gelen
bilgilerle şoförlerin yolcunun güvenliğini tehlikeye atabilecek
durumlardan kaçıp kaçmadığının tespit edildiğini aktararak, şöyle
devam etti: "Anlık gelen 48 çeşit veriyi anlık alıyor ve merkezde
işliyoruz. Ardından gerektiğinde aracın sürücüsünü de anlık
uyarıyoruz.
Sistemin faydalarını görmeye başladık. Yaptığımız ilk kontrollerde
yüzde 7,2 yakıt tasarrufu elde ettik. Yüzde 4 emisyon salımında
azalma meydana geldi. Kazalar da yüzde 15 oranında düştü. Bütün
araçlarımızda kameralar var. Sahada üçüncü göz dediğimiz müşteri
gibi otobüslere binen ama bizim adımıza kontrolü sağlayan kişiler
var. Bunlarla denetlememize rağmen arkasından elektronik olarak ve
anlık denetim yapmamız gerektiğini düşündük. Bu proje kapsamında
şoför arkadaşlarımızı eğitiyoruz. Onlara 'Sahada yaptığınız her
hareket anbean izleniyor.' diyoruz. Bunun sonucunda ise her bir
sürücünün karnesi ortaya çıkıyor. Arkadaşlarımızın araç sürme
performansında bozulmalar başladığı anda interaktif şekilde şoförü
eğitime alarak, psikolojik testlere tabi tutuyoruz. Bir kısım
yenileme eğitimleri vererek tekrar sahaya veriyoruz."
"5 BİN 850 OTOBÜSE YERLEŞECEK"
Projeyi testleri tamamladıktan sonra dört ay önce hayata
geçirdiklerini bildiren Emecen, sözlerini şöyle
sürdürdü:"İşletmekte olduğumuz 5 bin 850 aracımız var. Yıl sonuna
kadar bu sistemi tüm otobüslerimizde yaygınlaştırmak gibi bir
hedefimiz var. Çünkü yolcu güvenliği en öncelikli meselemizdir.
Şoförlerimizi sürekli eğitiyoruz, denetliyoruz ve kontrol ediyoruz.
İstanbul'un güven ve huzur içinde hareket edebileceği, bir yerden
bir yere ulaşabileceği bir ortamı sağlamak için hem teknik hem
elektronik hem de insan açısından her türlü önlemi almaya
çalışıyoruz. Bütün araçlara bu elektronik sistemi monte ettikten
sonra sahadaki şoför hareketlerinin yolcu konforuna etki edecek
şekilde iyileşmesini göreceğiz.
"Otobüslere yerleştirilen karakutu sisteminin Türk mühendislerin
icadı bir yazılım programı olduğunu ve maliyetinin çok yüksek
olmadığını anlatan Emecen, Özel Halk Otobüsleri'ne de karakutuyu
kurum olarak monte edeceklerini belirtti.Emecen, sözlerini şöyle
tamamladı:"Bu yolcu güvenliği ve konforuna yönelik yapacağımız bir
iş ve işlemdir. Dolayısıyla toplu taşımacılık sosyal bir hizmettir.
Bunu biz karşılayacağız. Benzer uygulama dünyanın farklı
noktalarında var. Bu uygulamayı örnek alarak aynısını yapmak
isteyen diğer şehirlerimiz de bulunuyor. Şunu söyleyeyim; sadece
otobüslerde değil, bütün ulaşım araçlarında bu sistemin
uygulamasını istiyoruz. İETT Genel Müdürlüğünün kurmasına gerek
yok. Bunu vatandaşımız isteyecek. Halkımızın güvenliği açısından
bunu yapacağız."
