Trump’ın 6 haftadır devam eden "sus payı" davasında jüri kararını verdi. Mahkemenin 7’si erkek 12 kişilik jüri heyeti, “sus payı” davasında Trump'ı, hakkındaki 34 ayrı suçlamanın tamamından suçlu buldu. Böylelikle ABD tarihinde ilk kez eski bir başkan suçlu bulunmuş oldu.
Kasım ayında yapılacak ABD Başkanlık Seçimleri’nde Cumhuriyetçilerin adayı olması kesinleşen Trump, kararı “rezalet” olarak nitelendirdi. Sonuna kadar savaşmaya devam edeceğini söyleyen Trump, kendisine haksızlık yapıldığını iddia ederek mahkeme sürecini de eleştirdi. Gazetecilerin sorularını geçiştiren Trump, “Bu iş daha bitmedi” dedi.
Trump neyle suçlandı?
Trump, eski yetişkin film yıldızı Stormy Daniels ile yaşadığı ilişkiyi gizli tutması için yaptığı sus payı ödemesi için tutulan kayıtlarda tahrifat yapmakla suçlandı. Daniels, Trump ile ilişkiye girdiğini ve 2016 seçimleri öncesinde Trump'ın eski avukatından bu ilişki hakkında sessiz kalması karşılığında 130 bin dolar aldığını iddia etti.
Savcılar, Trump'ın ödemeleri kişisel avukatı Michael Cohen'e yaptırdığını ve daha sonra Trump'ın Cohen'e sus payı ödemeleri için para verirken, bu işlemi hileli bir şekilde şirketinin defterlerine yasal gider olarak kaydettiğini iddia etti.
ABD'de sus payı ödemek yasadışı değil. Ancak savcılık, iddiamanede ödemenin kayıtlara geçirilme şeklinin seçim yasasını çiğnediğini iddia etti.
Trump duruşma öncesinde ne dedi?
Trump mahkeme salonuna girmeden önce kısa bir açıklama yaptı. Daha önce birçok kez söylediği gibi davayı "rezalet" olarak nitelendirdi. Herkesin karşı olduğunu öne sürdüğü davanın "hileli" olduğunu savundu. Trump davayı daha önce de defalarca siyasi amaçlı olarak nitelendirmişti. Hakim'in koyduğu yayın yasağını da eleştiren Trump, “Ağzım tıkalı, bu yüzden bu saçma dava hakkında istediğim kadar konuşamıyorum” dedi. Ardından herhangi bir soru almadan mahkemeye girdi.
Trump duruşma sırasında nasıl davrandı?
Trump, jüriyle ilgili talimatların okunduğu sırada ilgisiz tavırlar sergiledi. Sandalyesinde gözlerini kapatarak oturdu. Avukatları Todd Blanche ve Emil Bove yanında, oğlu Eric Trump ve avukat Alina Habba da hemen arkasında oturdu.
Verilen öğle arasının ardından Trump salona tekrar geldiğinde ise oldukça neşeli göründü. Avukatı Blanche ile sık sık şakalaştı.
Jüri üyeleri, suçlu bulduklarını açıkladıkları sırada ise Trump durgundu. Açıklamanın ardından tek tek jüri üyelerine baktı.
Jüri kararı sonrasında ne söyledi?
Trump, salonu terk ettikten sonra ise basın mensuplarına uzak sayılabilecek bir yerden açıklamalarda bulundu. Seçim tarihini hatırlatarak, “Gerçek hüküm 5 Kasım’da halk tarafından verilecek” dedi. "Herkes burada neler olduğunu biliyor" diyen Trump, savcıları Soros tarafından desteklenmekle suçladı, kendisinin masum olduğunu savundu. Trump daha sonra hiçbir soruyu yanıtlamadan uzaklaştı.
Trump hapis yatabilir mi?
Trump'ın hapis yatma ihtimali düşük olsa da mümkün. Trump'a yöneltilen 34 suçlamanın tamamı New York'ta E sınıfı, yani eyaletteki en alt kademe suçlar. Her bir suçlama en fazla dört yıl hapis cezası gerektirmekte. Hakim ise Trump'ın yaşı ve daha önce hiçbir mahkumiyet almamış olmasını göz önünde bulundurarak daha hafif bir cezaya gidebilir.
Öte yandan Trump, tıpkı tüm eski başkanlar gibi Gizli Servis tarafından ömür boyu korunma hakkına sahip. Hapis yatsa bile onu cezaevinde koruyacak ajanlar olacak. Eski bir başkanın mahkum olduğu bir cezaevi sistemini yürütmek son derece zor olabilir. Onu güvende tutmak büyük bir güvenlik riski ve maliyeti de beraberinde getirebilir.
Karar ne zaman verilecek?
Davaya bakan Hakim Juan Merchan, jürinin kararı bildirmesinden sonra Trump’a verilecek ceza için 11 Temmuz 2024 tarihini belirledi. ABD'de bir suçtan dolayı suçlu bulunan ilk başkan olarak tarihe geçen Trump'ın herhangi bir mahkumiyet alıp almayacağı, 11 Temmuz'da yapılacak duruşmada belli olacak.
Bundan sonra ne olacak?
Trump'ın hapse girecek şekilde bir mahkumiyet kararı alması durumunda da bu kararı temyize götürmesine kesin gözüyle bakılıyor. Bu durumda aylar sürecek bir temyiz süreci başlayacağı için Trump'ın seçimleri kazanması durumunda başkanlık koltuğuna oturmasına engel bir durum olmayacak.
Suçlu bulunan Trump'ın başkan adaylığı etkilenir mi?
ABD Anayasasına göre başkan adayı olabilmek içinde 35 yaşın üstünde olmak, ABD'de doğmuş vatandaş olmak ve son 14 yıldır ülkede ikamet ediyor olmak yeterli sayılıyor.
Konuyla ilgili Anayasa uzmanları ve hukukçulara göre, yargılandığı davada suçlu bulunan ve mahkumiyet kararı 11 Temmuz'da belli olacak olan Trump, halen 5 Kasım'daki başkanlık seçimlerine girebilir ve kazanması durumunda yeniden ABD Başkanı olabilir.
Uzmanlara göre, Trump aleyhinde 11 Temmuz'da mahkumiyet kararı çıkması halinde dahi eski ABD Başkanının seçimlere girme ve kazanması durumunda başkan olmasına engel bir durum söz konusu değil.
Bu karar başkanlık yarışını nasıl etkiler?
Hukuki olarak seçimlere girmesine engel bir durum teşkil etmese de söz konusu "suçlu bulunma" ve potansiyel olarak hapis cezası alma durumunun, Trump'ın lehine mi aleyhine mi olacağı tartışılıyor. Reuters/Ipsos'un nisan ayında kayıtlı seçmenler arasında yaptığı bir ankete göre, her dört Cumhuriyetçiden biri Trump'ın ceza davasında suçlu bulunması halinde ona oy vermeyeceğini söyledi. Aynı ankette bağımsızların yüzde 60'ı da Trump'ın bir suçtan hüküm giymesi halinde ona oy vermeyeceklerini belirtti. Buna karşılık Trump'a gönülden bağlı olan Cumhuriyetçi tabanın önemli bir bölümü de söz konusu yargılamanın "hileli" olduğuna ve Demokratlar tarafından organize edildiğine inanıyor. Anketler, söz konusu Cumhuriyetçi seçmenlerin, Trump'a desteklerini belli ölçüde artıracağını gösteriyor.
