Düzensiz göçle kapsamlı ve etkin mücadele

Asya, Avrupa ve Afrika kıtalarının kesişim noktasında yer alması, gelişmemiş devletlerle zengin Batı ülkeleri arasında köprü özelliği taşıması nedeniyle düzensiz göçmenlerce güzergah olarak kullanılan Türkiye'de bu alanda kapsamlı ve etkin mücadele çalışmaları yapılıyor. Kolluk kuvvetlerince, Türkiye'de son 7 yılda 644 bin 171 düzensiz göçmen yakalandı.

Tarihsel bağları ve sorumluluk anlayışıyla zor durumda bulunan sığınmacılara kucak açan Türkiye, aynı zamanda Asya, Avrupa ve Afrika kıtalarının kesişim noktasında yer alması, gelişmemiş devletlerle zengin Batı ülkeleri arasında köprü özelliğinin bulunması nedeniyle düzensiz göçmenlerce güzergah olarak kullanılıyor.

Türkiye'de, özellikle son yıllarda bir yabancının, ülkeye yasa dışı yollarla girmesi, çıkması, yasal yollarla girerek kalış süresi dolmasına rağmen kalmaya devam etmesi veya izinsiz çalışması durumlarını tanımlayan "düzensiz göç" ile kapsamlı mücadele yürütülüyor.

Türkiye'yi transit geçiş ve hedef ülke olarak kullanmak isteyenlerin başında Suriye, Afganistan, Pakistan, İran, Irak, Kongo, Bangladeş, Somali ve Filistin uyruklular geliyor.

Moldova, Ukrayna, Romanya ve Gürcistan uyruklular ise Türkiye'ye yasa dışı giriş yaparak kaçak çalışmayı hedefliyor.

Kolluk kuvvetlerince son 7 yılda 644 bin 171 düzensiz göçmen yakalandı.

Düzensiz göçmen sayısı 2010'da 32 bin 667, 2011'de 44 bin 415, 2012'de 47 bin 510, 2013'te 39 bin 890, 2014'te 58 bin 647, 2015'te 146 bin 485, 2016'da 174 bin 466 olarak kayıtlara geçti. Ekim 2017 itibarıyla yakalanan düzensiz göçmen sayısı 100 bin 91 kişiye ulaştı.

GEÇEN YIL HAKKARİ VE İZMİR BAŞI ÇEKTİ

Hakkari, İzmir, Edirne, Hatay ve İstanbul, geçen yıl düzensiz göçmenlerin yoğunlaştığı kentler oldu. Kolluk birimlerince 5 il başta olmak üzere ülke genelinde 174 bin 466 düzensiz göçmen yakalandı.

Yakalanan düzensiz göçmenlerin 69 bin 755'ini Suriye, 31 bin 360'ını Afganistan, 30 bin 947'sini Irak, 19 bin 317'sini Pakistan, 2 bin 679'unu Gürcistan ve 20 bin 408'ini de diğer uyruklular oluşturdu.

Hakkari'de 37 bin 908, İzmir'de 37 bin 571, Edirne'de 29 bin 670, Hatay'da 10 bin 921 ve İstanbul'da ise 10 bin 183 düzensiz göçmen gözaltına alındı. Diğer kentlerde ise 48 bin 213 düzensiz göçmen hakkında işlem yapıldı.

Suriyeli göçmenlerin 26 bin 300'ü İzmir, 20 bin 69'u ise Hakkari'de yakalandı.

EDİRNE, HAKKARİ'Yİ GERİDE BIRAKTI

Kolluk birimlerince Ekim 2017 itibarıyla Edirne, İzmir, İstanbul, Ağrı ve Hakkari başta olmak üzere 100 bin 91 düzensiz göçmen tespit edildi.

Düzensiz göçmenlerin 28 bin 276'sı Suriye, 26 bin 286'sı Afganistan, 18 bin 262'si Pakistan, 7 bin 807'si Irak, bin 955'i Özbekistan ve 17 bin 505'i diğer uyruklulardan oluştu.

Edirne'de 26 bin 122, İzmir'de 14 bin 467, İstanbul'da 10 bin 675, Ağrı'da 7 bin 264, Hakkari'de 4 bin 381 düzensiz göçmen hakkında işlem yapıldı, 37 bin 182 düzensiz göçmen de diğer kentlerde yakalandı.

Edirne'de 10 bin 543 Pakistan ile 10 bin 336 Suriye uyruklu hakkında işlem uygulanırken, İzmir'de 10 bin 957 Suriyeli için kayıt tutuldu.

GÖÇMEN KAÇAKÇILARINA GEÇİT YOK

Kolluk birimlerince 2010 yılından itibaren 17 bin 890 göçmen kaçakçısı gözaltına alındı. Bu rakam 2015'te 4 bin 471, 2016'da 3 bin 314 ve Ekim 2017 itibarıyla 2 bin 643'e ulaştı.

Düzensiz göçmenlere ilişkin Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamında, "sınır dışı etme kararı", "terke davet", "idari gözetim kararı", "kendisine tanınan sürede çıkmazsa idari gözetim kararı" ve "geri gönderme merkezi" işlemleri uygulandı.

GÖÇMENLERE GERİ DÖNÜŞ KOLAYLIĞI

Uluslararası Göç Örgütü'nün (IOM) uygulayıcı ortağı olduğu Destekli Gönüllü Geri Dönüş Projesi kapsamında 1 Ocak 2016'dan itibaren 2 bin 555 düzensiz göçmenin, menşei ülkelere veya transit geldikleri ülkeye geri dönüşü sağlandı. Uluslararası Göç Politikaları Geliştirme Merkezi (ICMPD) ile yürütülen Türkiye'de Ulusal Gönüllü Geri Dönüş Mekanizmasının Kurulması Projesi ile gönüllü geri dönüş işlemlerine ilişkin ulusal yol haritasının belirlenmesi için çalışmalar başlatıldı.

Düzensiz göçmenlere ilişkin tüm işlemler, insan onuruna yaraşır şekilde yürütülüyor. Alınan kararlar, yabancıların anladığı dilde kendisine yazılı tebliğ ediliyor. Bu kapsamda, yapılan tüm tebliğ dokümanları ise 21 farklı dile çevrildi.

DÜZENSİZ GÖÇLE ETKİN MÜCADELE

Düzensiz Göçle Mücadele Koordinasyon Kurulu, Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 116'ncı maddesinde düzenlendi.

Kurulun ilk toplantısı 12 Mart 2015, ikincisi ise 27 Aralık 2016'da gerçekleştirildi. Toplantılarda düzensiz göç ortak veri tabanı oluşturulması, Türkiye Yolcu Bilgi Sistemi'nin (TYBS) kurulması ve hudut kapılarında parmak izi doğrulama sistemlerinin kurulması gibi düzensiz göçle mücadeleye ilişkin önemli kararlar alındı.

Türkiye ile Avrupa Birliği, Rusya, Yunanistan ve Romanya'nın da aralarında bulunduğu 13 geri kabul anlaşmasının yürürlüğü devam ediyor.

Düzensiz göçle mücadele kapsamında İran, Irak, Afganistan, Somali ve Eritre'nin yer aldığı 14 ülkeye geri kabul anlaşması teklif edildi. Geri kabul anlaşmalarıyla Türkiye'ye iade edilen, hedef ülke olarak Türkiye'ye düzensiz yollardan giren, ülkeye transit geçiş güzergahı olarak kullanma amacıyla giriş yapan ancak çıkış olmadan tespit edilenlerin iadesi amaçlanıyor.